|
ŞAMPİYONLAR VE ÜNVANLI SPORCULAR SATRANCIN TARİHÇESİ Satrancın, zamanımızdan en az 4000 yıl önce Mısır'da oynandığına dair bulgular piramitlerdeki kabartmalarda bulunmaktadır. Yine Çin'de, Mezopotamya'da ve Anadolu'da oynanmaktaydı. Oyunun bugünkü adını alması, MS 3. - 4. yüzyıllarda Hindistan'da, oyuna ÇATURANGA denmesi ile başlar. Satranç ile ilgili ilk yazılı belgeler Hindistan'dan kalmadır. Daha sonra satranç İran'a, onlardan Araplara, Endülüslüler sayesinde de İspanya üzerinden Avrupa'ya yayılmıştır. Arap ve Avrupa el yazması kitaplardan sonra, İspanyol Lucena'nın ilk basılı satranç kitabında (1497) satrancın o zamanki yeni kuralları açıklandı. O zamandan bugüne kadar, satranç oyununun kuralları değişmeden gelmiştir. İspanya'dan sonra, İtalya, Fransa, Almanya, Amerika Birleşik Devletleri ve Rusya'da satranç hızla yaygınlaştı. 15. yüzyılda İspanyol Lucena, 17. yüzyılda İspanyol El Greco, 18. yüzyılda Fransız Philidor'un satranç kitapları vardır. 19. yüzyıl sonlarında satrancın büyük yıldızları belirdi: Anderssen, Morphy, Rubinstein ve Steinitz. 1850'lerden başlayarak, güçlü oyuncuların katıldığı turnuvalar yapıldı. Sonunda, 1886'da o zamanın en kuvvetli iki satranç oyuncusu arasında, ilk dünya satranç şampiyonluk karşılaşması oynandı: Steinitz ve Zukertort. Steinitz bu maçı, 10 galibiyet, 5 beraberlik ve 5 yenilgi (+10 -5 =5) alarak kazandı. İlk resmi dünya satranç şampiyonu Wilhelm Steinitz'dir. Steinitz aynı zamanda, satrancı sistematik oynama kavramının da babasıdır. Steinitz'in teorisinin başlangıç noktası "Satrançta konumun özelliklerine uygun bir plan yaparak oynamak" tır. "Konumun Özellikleri" konusundaki görüş ve çalışmaları, modern satranç oyununun temelleri olmuştur. Aşağıdaki tablo dünya şampiyonlarını sunmaktadır: Dünya Şampiyonları | Adı Soyadı | Dünya Şampiyonu Olduğu Yıllar | Wilhelm Steinitz | 1886 - 1894 | Emanuel Lasker | 1894 - 1921 | Jose Raul Capablanca | 1921 - 1927 | Alexander Alekhine | 1927 - 1935, 1937 - 1946 | Max Euwe | 1935 - 1937 | Mikhail Botvinnik | 1948 - 1957, 1958 - 1960, 1961 - 1963 | Vassily Smislov | 1957 - 1958 | Mikhail Tal | 1960 - 1961 | Tigran Petrosian | 1963 - 1969 | Boris Spassky | 1969 - 1972 | Robert Fischer | 1972 - 1975 | Anatoly Karpov | 1975 - 1985 1993 - 1999(FIDE) | Garry Kasparov | 1985 - 1993 | | Garry Kasparov | 1993 - 2000(ACP) | | Alexander Khalifman | 1999 - 2000(FIDE) | | Vladimir Kramnik | 2000 - 2006(Brain Game, Klasik) | | Viswanathan Anand | 2000 - 2002 (FIDE) | | Ruslan Panamariov | 2002 - 2004 (FIDE) | | Rustam Kasımdzhanov | 2004 - 2005 (FIDE) | | Veselin Topalov | 2005 - 2006 (FIDE) | | Vladimir Kramnik | 2006 - ....... |
1998'den sonra iki ayrı dünya şampiyonluğu kabul edilmeye başlanmıştır. Biri FIDE'nin (Dünya Satranç Federasyonu) düzenlediği dünya birinciliği turnuvasını kazanan dünya şampiyonu, diğeri de Profesyonel Satranççılar Birliğinin dünya şampiyonu. 2001 yılında FIDE'nin dünya şampiyonu V. Anand'dır, Profesyonel Satranççılar Birliğinin dünya şampiyonu da V. Kramnik'tir. Dünya Satranç Şampiyonlarının hepsinin deha düzeyinde zekaları olduğu bilinmektedir. Bu dünya şampiyonlarından bazıları bilim ve matematik alanında da dünyanın önde gelen bilim adamlarından idiler. Emanuel Lasker matematikçi ve filozof idi. Dr. Max Euwe matematik doktorası sahibiydi ve matematik hocalığı yaptı. Mikhail Botvinnik mühendis ve daha sonra profesör olmuş, bilgisayar alanında çok değerli bilimsel çalışmalar yapmıştır.
|
Satrancın Tarihçesi 
